د . عناوين مختلفي كه كتاب به آن شناخته شده . عنواني كه به الدّرّة الفاخرة داده شده ، در نسخه‌ها با يكديگر متفاوت است . دو عنوان رايج‌تر الدّرّة الفاخرة ، ورسالة في تحقيق مذهب الصوفيّة والمتكلّمين والحكماء يا شكل ديگرى از اين عنوان أخير است كه از جملهء أوّل دومين فقرهء كتاب مأخوذ است . شاگرد جامى ، عبد الغفّار لأرى ، در فهرست آثار أو اين كتاب را به صورت رسالهء تحقيق مذهب صوفي ومتكلّم وحكيم معرّفى كرده است 6 . غالبا اين دو عنوان با يكديگر تركيب شده ، چنانكه در نسخهء چاپ قاهرهء 1328 چنين است . معدودى از نسخه‌ها عنوان فرعى حطّ رحلك دارد كه به معنى « خرجين خود را فرود آر » است . در دو نسخهء يهودا 3872 وعقائد تيمور 393 اين عنوان فرعى براي الدّرّة الفاخرة آمده است . ياكوبوس اكر « 1 » ، در ضمن شرح نسخه‌هايى كه از آنها براي تهيّهء ترجمهء لاتينى منتخباتى از اين كتاب در دست داشته ، گفته است كه نسخهء گوتا « 2 » شمارهء 87 نيز اين عنوان فرعى را دارد . ونيز گفته است كه در صفحهء آخر اين نسخه رونويس‌كنندهء آن نوشته است كه حطّ رحلك بدين معنى است كه انزل هاهنا فما بعد عبّادان قرية يعنى اينجا فرود آي كه آن سوى آبادان ديگر قريه‌اى نيست . اگر مقصود از اين جمله را چنين فهميده است : اگر اين رسالهء كوچك را دربارهء وجود خدا وصفات أو بخوانى وچيزهايى را كه در آن آمده است فهم كنى ، براي تو كافى است ، چه كتاب ديگرى دربارهء اين موضوعات نيست كه خوانده يا فهميده شود 7 . إبراهيم كورانى در كتاب خود الأمم لإيقاظ الهمم هر سه عنوان را با هم آميخته وكتاب جامى را چنين ناميده است : الدّرّة الفاخرة الملقّبة بحطّ رحلك في تحقيق مذهب الصّوفيّة والمتكلّمين والحكماء المتقدّمين 8 . نسخهء هوتسما « 3 » 464 عنوان ديگر رسالة المحاكمات دارد كه قطعا مبتنى بر بر محاكماتى است كه سلطان محمّد دوم از جامى خواستار تأليف آن شده بود .

--> ( 1 ) JacobusEcker ( 2 ) Gotha ( 3 ) Houtsma